EU ziet af van hervorming van B2B-betalingen: vervoerders blijven 120 dagen wachten op hun geld

EU ziet af van hervorming van B2B-betalingen: vervoerders blijven 120 dagen wachten op hun geld

De Europese Commissie is van plan een baanbrekende verordening in te trekken die de betalingstermijnen bij handelstransacties tot 30 dagen had moeten beperken. Dit besluit, aangekondigd in het werkprogramma van de Europese Commissie voor 2027, betekent voor de Europese transport- en logistieke sector dat de status quo gehandhaafd blijft — een werkelijkheid waarin grotere opdrachtgevers kleinere vervoerders zonder gevolgen dwingen betalingsvoorwaarden met termijnen tot wel vier maanden te aanvaarden. Voor risicomanagers en eigenaren van logistieke bedrijven die op de Europese markt actief zijn, is dit een alarmsignaal dat aanleiding zou moeten geven tot een onmiddellijke herziening van het kredietbeleid en de procedures voor verificatie van zakenpartners.

Einde van de hoop op een Europese hervorming tegen betalingsachterstanden

Het voorstel voor verordening COM(2023) 533, dat de Europese Commissie in september 2023 presenteerde, was een antwoord op een van de ernstigste structurele problemen van de Europese B2B-markt — chronische vertragingen bij de betaling van commerciële verplichtingen. Het voorstel voorzag in een absolute, onoverschrijdbare betalingstermijn van 30 dagen voor zowel transacties tussen ondernemingen als overheidsopdrachten in de hele Europese Unie.

De belangrijkste vernieuwing van het voorstel was de keuze voor de vorm van een verordening in plaats van een richtlijn. Dit onderscheid is juridisch van fundamenteel belang: een Europese verordening geldt vanaf de datum van inwerkingtreding rechtstreeks en op dezelfde wijze in alle lidstaten, zonder dat nationale omzetting nodig is. Een richtlijn laat staten daarentegen vrijheid bij de wijze van implementatie, wat in het verleden tot enorme verschillen heeft geleid in de handhaving en de doeltreffendheid van de bescherming van schuldeisers in afzonderlijke landen.

Hoewel het Europees Parlement het voorstel bij een stemming in april 2024 steunde, liep het initiatief vast in de fase van de Raad van de Europese Unie. Een aanzienlijk aantal lidstaten maakte bezwaar en het vereiste onderlinge akkoord bleek onbereikbaar. Volgens het op 4 november 2026 gepubliceerde document heeft de Europese Commissie het voorstel opgenomen op de lijst van in het kader van het werkprogramma voor 2027 in te trekken regelgeving.

Ondernemersorganisaties die de belangen van kleinere bedrijven verdedigen zijn woedend. De Spaanse organisatie PMcM — Plataforma Multisectorial contra la Morosidad — beschuldigt de Europese instellingen er publiekelijk van te zwichten voor de druk van machtige lobbygroepen die grote ondernemingen vertegenwoordigen. Die laatste gebruiken al jaren langere betalingstermijnen als instrument om hun eigen bedrijfsvoering kosteloos te financieren, waarbij zij de financieringskosten afwentelen op hun leveranciers en onderaannemers, die vaak niet over de onderhandelingsmacht beschikken om ongunstige voorwaarden te weigeren.

Transport-, expeditie- en logistieke sector onder bijzondere financiële druk

Van alle sectoren die blootstaan aan de gevolgen van het mislukken van de Europese hervorming, bevinden het wegvervoer en de logistiek zich in een bijzonder moeilijke positie. Dat komt door de kenmerken van het bedrijfsmodel, dat vereist dat aanzienlijke kosten vooraf worden gemaakt voordat er ook maar enige betaling van de opdrachtgever binnenkomt.

Een vervoerder die een transportopdracht aanneemt, moet vrijwel onmiddellijk het volgende betalen:

  • brandstofkosten — die vaak 30–35% van de totale operationele kosten uitmaken,
  • tolheffingen en vignetten op routes door meerdere landen,
  • leasetermijnen voor trekkers en opleggers,
  • lonen van chauffeurs inclusief socialeverzekeringspremies,
  • kosten van aansprakelijkheids-, casko- en vrachtverzekeringen,
  • lopende kosten voor service en onderhoud van het wagenpark.

De betaling voor de uitgevoerde dienst verschijnt daarentegen — gezien de huidige marktomstandigheden — vaak pas met enkele maanden vertraging op de rekening van de vervoerder. Op de conferentie „Polish road transport and logistics under pressure", die Organizacja Transport i Logistyka Polska (TLP) op 18 november 2026 in het Europees Parlement organiseerde, werden gegevens gepresenteerd die de omvang van het probleem duidelijk illustreren.

Eliza Misiejuk, die het bedrijf Schavemaker vertegenwoordigde, wees erop dat betalingstermijnen tot 120 dagen geen uitzondering meer zijn en in relaties met grote opdrachtgevers de nieuwe marktnorm worden. Sectorstatistieken bevestigen dit alarmerende beeld: maar liefst 85% van de Poolse transportbedrijven krijgt regelmatig te maken met betalingstermijnen van 30–60 dagen, terwijl 42% van de ondernemingen gedwongen wordt contracten te ondertekenen waarin de betalingstermijn langer is dan 120 dagen. Dit betekent dat een bedrijf de dienst uitvoert en vier maanden lang geen enkele zloty aan vergoeding ziet, terwijl het in die tijd de gehele operationele cyclus financiert met eigen middelen of duur werkkapitaalkrediet.

Domino-effect: Van betalingsachterstanden tot faillissement

Maciej Wroński, voorzitter van TLP, wijst op nog een dimensie van het probleem — regels die uitsluitend op nationaal niveau worden ingevoerd, kunnen de situatie van bedrijven die op de internationale markt actief zijn paradoxaal genoeg verslechteren. Als Polen zelfstandig de toegestane betalingstermijnen zou beperken zonder vergelijkbare regelgeving in de andere EU-landen, zouden Poolse vervoerders een deel van hun opdrachten kunnen verliezen aan bedrijven uit landen waar lange betalingstermijnen een aanvaardbare norm blijven. Vandaar de eis van de sector — de enige zinvolle oplossing is uniforme regelgeving voor de gehele Europese transport-, expeditie- en logistieke sector.

Zonder dergelijke regelgeving blijft de transportsector bijzonder kwetsbaar voor het domino-effect. Het mechanisme is eenvoudig en goed bekend bij risicoanalisten: wanneer een grote expediteur of opdrachtgever failliet gaat of ernstige betalingsproblemen bekendmaakt, wordt de hele keten van onderaannemers en vervoerders die maanden op betaling hebben gewacht plotseling geconfronteerd met het feit dat het vastgezette kapitaal verloren zal gaan. Kleinere vervoerders, die vaak met zeer lage marges en zonder aanzienlijke kasreserves werken, kunnen zo’n schok niet overleven. Het resultaat is een reeks nieuwe faillissementen, die verdere golven van insolventie in de hele toeleveringsketen kunnen veroorzaken.

De druk op de marges in het wegvervoer behoort al jaren tot de hoogste van alle bedrijfstakken. Door stijgende arbeidskosten, energieprijzen, milieuregels en compliancekosten werken vervoerders met nettomarges van ongeveer 2–5%. Onder dergelijke omstandigheden kan het vastzetten van vorderingen gedurende 90 of 120 dagen zonder toegang tot goedkope externe financiering letterlijk bepalend zijn voor het voortbestaan van een bedrijf.

Het Spaanse model: Bewijs dat regelgeving werkt

Het pessimistische beeld van de situatie in de EU staat in contrast met de ervaring van Spanje, dat besloot zelfstandig regels voor de transportsector in te voeren. Eind 2021 voerden de autoriteiten in Madrid een stelsel van strenge administratieve boetes in voor partijen die de betalingstermijn van 60 dagen voor transportdiensten overschrijden. Belangrijk is dat de regeling actief wordt gehandhaafd door middel van inspecties en daadwerkelijke financiële sancties — zij is geen dode letter gebleven.

De resultaten zijn meetbaar en gedocumenteerd door Fenadismer, de organisatie die de transportsector in Spanje vertegenwoordigt. De gemiddelde wachttijd op betaling in het wegvervoer bedroeg in 2021 83 dagen. In 2025 daalde die tot 59 dagen en in september 2026 bereikte zij een recordlaagte van 47 dagen — dus onder de wettelijke grens van 60 dagen, wat erop wijst dat een deel van de markt zich vrijwillig aan de nieuwe normen heeft aangepast zonder op tussenkomst van inspecteurs te wachten.

Een daling van de gemiddelde wachttijd op betaling met meer dan 43% in vijf jaar is een resultaat dat ondubbelzinnig de doeltreffendheid aantoont van strenge regelgeving die wordt ondersteund door daadwerkelijke handhaving. Voor Poolse en andere Europese vervoerders, die deze cijfers bekijken vanuit het perspectief van betalingstermijnen van 120 dagen, vormt het Spaanse model een onbereikbaar voorbeeld — en het bewijs dat verandering mogelijk is als er maar politieke wil is om die door te voeren.

Wat betekent het mislukken van de hervorming voor risicomanagers?

De intrekking van voorstel COM(2023) 533 is niet alleen een wetgevende nederlaag — het is een operationeel signaal dat alle marktdeelnemers ertoe zou moeten aanzetten hun strategieën voor kredietrisicobeheer bij te werken. Het behoud van de huidige juridische situatie betekent immers dat grote opdrachtgevers nog minstens enkele jaren volledige vrijheid behouden om lange betalingstermijnen op te leggen aan kleinere onderaannemers, terwijl die laatsten op Europees niveau geen effectief juridisch instrument hebben om hun belangen te verdedigen.

Vanuit het perspectief van de beoordeling van samenwerkingsrisico’s moet de transport- en logistieke sector worden aangemerkt als een segment met verhoogd risico, waarvoor strengere verificatieprocedures nodig zijn. In het bijzonder moet aandacht worden besteed aan de volgende gebieden:

1. Monitoring van de DSO-indicator

De indicator Days Sales Outstanding (DSO) — oftewel de gemiddelde wachttijd op betaling van vorderingen — moet voor alle klanten in de transport-, expeditie- en logistieke sector per kwartaal worden gemonitord. Een stelselmatige stijging van de DSO is een van de vroegste en betrouwbaarste waarschuwingssignalen voor liquiditeitsverlies bij een zakenpartner. Bedrijven met een DSO van meer dan 90 dagen en een stijgende trend moeten onder verscherpt toezicht worden geplaatst en met beperkingen van kredietlimieten te maken krijgen.

2. Verificatie van de structuur van vorderingen van opdrachtgevers

Bij het aangaan van nieuwe zakelijke relaties en het herzien van bestaande contracten is het verstandig bijzondere aandacht te schenken aan de structuur van de vorderingen van de potentiële zakenpartner — en vooral aan het aandeel achterstallige vorderingen in de totale portefeuille. Bedrijven die zelf te maken hebben met ernstige vertragingen bij de inning van vorderingen op hun klanten, zijn statistisch gezien eerder geneigd hun eigen betalingen verderop in de toeleveringsketen te vertragen.

3. Toenemende behoefte aan factoring en financiering van vorderingen

In een omgeving met lange betalingstermijnen en zonder bescherming door regelgeving wordt factoring — zowel zonder regres (met overname van het insolventierisico) als met regres — voor veel vervoerders een kwestie van overleven, en niet slechts van financiële optimalisatie. Factoringinstellingen en kredietverzekeraars moeten de komende kwartalen een sterke stijging van de vraag naar hun diensten in de transport-, expeditie- en logistieke sector verwachten, wat tegelijkertijd een strengere analyse van vorderingenportefeuilles uit deze sector van hen zal vergen.

4. Risico op een domino-effect in de toeleveringsketen

Risicoanalisten moeten de verbanden tussen grote logistieke dienstverleners en hun netwerk van onderaannemers in kaart brengen. Het faillissement van één grote speler kan een golf van insolventies veroorzaken onder tientallen kleinere bedrijven die maandenlang zijn activiteiten met hun werkkapitaal hebben gefinancierd. Stresstestscenario’s moeten rekening houden met de blootstelling aan dit soort concentratierisico.

Vooruitzichten voor regelgeving: Wat kan er nog veranderen?

De intrekking van het voorstel voor de verordening sluit de discussie over hervorming van het betalingsstelsel in Europa niet definitief af. De Europese Commissie kan in de toekomst een nieuw voorstel presenteren — mogelijk minder ambitieus, gebaseerd op een richtlijn in plaats van een verordening, of met langere overgangsperioden en meer uitzonderingen om het verzet van de lidstaten te verminderen. Ook kan worden gekozen voor sectorspecifieke regelgeving — naar het voorbeeld van de transportregels die Polen en andere landen in het kader van het mobiliteitspakket hebben geïmplementeerd.

De transport-, expeditie- en logistieke sector, vertegenwoordigd door organisaties als TLP, is niet van plan de druk op beleidsmakers op te geven. De conferentie in het Europees Parlement in november 2026 was een duidelijk signaal dat de sector actief zal lobbyen voor Europese oplossingen die een gelijk speelveld creëren en kleinere vervoerders beschermen tegen het financiële dictaat van grote opdrachtgevers.

Totdat nieuwe regels in werking treden — en de wetgevingsgeschiedenis doet vermoeden dat dit vele jaren kan duren — blijven strenge due diligence, actief debiteurenbeheer en een weloverwogen kredietbeleid tegenover zakenpartners uit de transport-, expeditie- en logistieke sector de enige effectieve bescherming voor bedrijven in de logistieke toeleveringsketen.

Samenvatting: Verhoogde paraatheid voor de hele sector

Het mislukken van de Europese hervorming tegen betalingsachterstanden is slecht nieuws voor iedereen die geloofde dat het Europese recht de machtsongelijkheid tussen grote opdrachtgevers en kleine dienstverleners effectief zou verminderen. In de transport- en logistieke sector is deze ongelijkheid bijzonder schrijnend — en bijzonder gevaarlijk vanuit het oogpunt van de stabiliteit van de gehele markt.

Bedrijven die vandaag het risico van samenwerking met partners uit de transport-, expeditie- en logistieke sector beoordelen, moeten er rekening mee houden dat hun zakenpartners kunnen opereren onder omstandigheden van een permanent liquiditeitstekort, dat niet voortkomt uit gebrekkig management maar uit een structurele misstand op de betalingsmarkt. Dit besef moet zowel tot uiting komen in de scorebeoordeling van zakenpartners als in de vormgeving van de eigen handelsvoorwaarden.

De ervaring van Spanje laat zien dat verandering mogelijk is — maar daarvoor zijn vastberaden toezichthouders en daadwerkelijke handhaving nodig. Zolang die vastberadenheid op Europees niveau ontbreekt, rust de volledige last van het risicobeheer op de schouders van de marktdeelnemers zelf. En dat betekent dat platforms zoals EURODEBT.eu, die gespecialiseerd zijn in de verificatie van de financiële betrouwbaarheid van transport- en logistieke bedrijven, geen luxe maar een operationele noodzaak worden voor elk bedrijf dat de veiligheid van zijn vorderingen serieus neemt.

Eurodebt.eu

Controleer het bedrijf voordat u een beslissing neemt

Beoordeel de geloofwaardigheid van een aannemer of vervoerder. Gebruik gegevens die helpen bij het evalueren van het samenwerkingsrisico.

Zoek nieuws

Eurodebt.eu

Controleer het bedrijf voordat u een beslissing neemt

Beoordeel de geloofwaardigheid van een aannemer of vervoerder. Gebruik gegevens die helpen bij het evalueren van het samenwerkingsrisico.

Artikel delen

CATEGORIEËN

Laatste berichten